مقالات همدلی | مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان https://behdashtravan.com/tag/همدلی/ Fri, 23 Aug 2019 11:58:35 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=6.8.2 https://behdashtravan.com/wp-content/uploads/2017/09/cropped-logo-32x32.png مقالات همدلی | مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان https://behdashtravan.com/tag/همدلی/ 32 32 امپاتی یا همدلی (empathy) چیست؟ https://behdashtravan.com/%d8%a7%d9%85%d9%be%d8%a7%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%87%d9%85%d8%af%d9%84%db%8c-empathy-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/ https://behdashtravan.com/%d8%a7%d9%85%d9%be%d8%a7%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%87%d9%85%d8%af%d9%84%db%8c-empathy-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/#respond Thu, 23 Jul 2020 10:30:58 +0000 http://behdashtravan.com/?p=6367 امپاتی یا همدلی امپاتی یا همدلی به معنی خود را به جای دیگران قرار دادن است. مادری کودکش را به گردش می‌برد. او خیلی خوشحال است اما کودک زارزار گریه می‌کند. مادر ابتدا دلیل گریه کودک را نمی‌فهمد، اما وقتی خود را جای کودک می‌گذارد و از دید کودک به جهان می‌نگرد، تازه متوجه می‌شود …

The post امپاتی یا همدلی (empathy) چیست؟ appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> امپاتی یا همدلی

امپاتی یا همدلی به معنی خود را به جای دیگران قرار دادن است.

مادری کودکش را به گردش می‌برد. او خیلی خوشحال است اما کودک زارزار گریه می‌کند.
مادر ابتدا دلیل گریه کودک را نمی‌فهمد، اما وقتی خود را جای کودک می‌گذارد و از دید کودک به جهان می‌نگرد، تازه متوجه می‌شود کودک فقط پاهای آدم‌ها را می‌بیند، و در این شلوغی چیز دیگری نمی‌بیند. از این پایین دنیا خیلی خسته‌کننده است.

هرچه توانایی امپاتی یا همدلی در شما افزایش پیدا کند، ارتباط‌های صمیمانه‌تری با دیگران خواهید داشت.
پژوهشگران معتقدند که امپاتی می‌تواند تا حد زیادی مشکلات خانوادگی را که عموماً از عدم درک متقابل ناشی می‌شود، حل‌وفصل کند.

اگر پدر و یا مادر هستید خودتان را جای فرزندتان بگذارید، آیا چنین والدینی را دوست دارید؟

خودتان را جای همسر، معلم، شاگرد، فروشنده، خریدار و یا دوستتان بگذارید.

آیا طرف مقابلتان را دوست دارید؟

توانایی امپاتی یا همدلی را تمرین کنید و در خود افزایش دهید. جیمز مینگر

تفاوت همدلی و همدردی

گاهی اوقات بدون آن‌که خودتان بخواهید با دوستان و نزدیکان‌تان همدردی می‌کنید، گاهی هم احساس می‌کنید در حال همدردی با او هستید اما در واقع عمل شما نوعی همدلی محسوب می‌شود. درست است که مهم احساسات خوشایندی است که انتقال می‌دهید اما دانستن جزئیات این احساسات به شما کمک می‌کند، بهتر از همیشه عمل کنید. اگر بدانید هر کدام از این دو احساس چه ویژگی‌هایی دارند، سعی می‌کنید از این پس به شیوه بهتری با دیگران ارتباط برقرار کنید.

همدردی نوعی همراهی با حالات خوشایند و ناخوشایند دیگران است، اگر دوستی غم دارد، شما غمگین می‌شوید و لبخند می‌زنید اگر شاد و خوشحال باشد. تمام این همراهی‌ها و احساسات مشترک باعث می‌شود طرف مقابل نیز احساس کند از طرف شما درک می‌شود و در صورتی که مشکل و یا مصیبتی داشته باشد، حس سبکی به او دست می‌دهد.

همین که شما بتوانید خودتان را به جای طرف مقابل بگذارید و دنیا را از زاویه دید او تماشا کنید، یعنی توانسته‌اید همدرد باشید. صرفاً لازم نیست که عقاید و باورهای او را قبول داشته باشید، زیرا می‌توان با وجود مخالفت در نظرات وی، باز هم وضعیت و شرایطش را درک کنید. درک متقابل در این حالت به نزدیکی و صمیمیت‌تان با یکدیگر می‌انجامد و حالات دفاعی و یا حتی تهاجمی را از بین می‌برد.

اما برای همدلی نیاز به نزدیکی بیشتری دارید. باید در ابتدا بتوانید با چهارچوب ذهنی دیگران آشنا شوید و به طور نسبتی آن را درک کنید. از آن‌جایی که درک هر فردی نسبت به یک وضعیت مشخص و ثابت متفاوت از دیگری است، آشنایی با ذهن دیگری نیازمند تلاش بیشتری می‌باشد. مسائل خانوادگی و تربیتی، استعدادهای فردی و اجتماعی می‌توانند در ایجاد تفاوت بین افراد نقش داشته باشند اما می‌توانید با قبول این تفاوت‌ها به نوعی وحدت و یگانگی برسید و رابطه خوب و سازنده‌ای را آغاز کنید.

تعاریف همدلی و همدردی

با وجود این‌که تعاریف زیادی برای همدلی و همدردی مطرح شده است اما هرگز نمی‌توان گفت کدام یک بر دیگری برتری دارد. زیرا در هر رابطه‌ای به مقدار مشخصی از هر دوی این احساسات نیاز است تا طرفین رابطه بتوانند ارتباط خویش را ادامه دهند. بنابراین در صورتی که می‌خواهید دوستی‌تان را با دیگران حفظ کنید و یا صمیمی‌تر از این که هستید با آنها رفتار کنید، همدلی و همدردی را بسته به شرایطی که در آن قرار دارید، به کار گیرید. آن وقت است که می‌توانید طعم واقعی رفاقت و رابطه با دیگران را بچشید.

همیاران

The post امپاتی یا همدلی (empathy) چیست؟ appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> https://behdashtravan.com/%d8%a7%d9%85%d9%be%d8%a7%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%87%d9%85%d8%af%d9%84%db%8c-empathy-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/feed/ 0 نوع‌دوستی و رفتار جامعه‌پسند https://behdashtravan.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%a8%d8%aa%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d9%86%d9%88%d8%b9%e2%80%8c%d8%af%d9%88%d8%b3%d8%aa%db%8c/ https://behdashtravan.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%a8%d8%aa%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d9%86%d9%88%d8%b9%e2%80%8c%d8%af%d9%88%d8%b3%d8%aa%db%8c/#respond Thu, 30 Jan 2020 11:30:27 +0000 http://behdashtravan.com/?p=5141 نوع‌دوستی یا رفتار جامعه پسند یعنی هر رفتاری که به دیگران سود برساند. این اصطلاح درباره اعمالی به‌کار می‌رود که هیچ سود مستقیمی به فرد نمی‌رساند و حتی ممکن است حاوی خطراتی نیز باشد. نوع‌دوستی مشخصاً به معنی ملاحظات غیر خودخواهانه در جهت رفاه دیگران است. پاسخ دادن به یک موقعیت اضطراری: آیا ناظران کمک …

The post نوع‌دوستی و رفتار جامعه‌پسند appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> نوع‌دوستی یا رفتار جامعه پسند یعنی هر رفتاری که به دیگران سود برساند. این اصطلاح درباره اعمالی به‌کار می‌رود که هیچ سود مستقیمی به فرد نمی‌رساند و حتی ممکن است حاوی خطراتی نیز باشد. نوع‌دوستی مشخصاً به معنی ملاحظات غیر خودخواهانه در جهت رفاه دیگران است.

پاسخ دادن به یک موقعیت اضطراری: آیا ناظران کمک خواهند کرد؟

وقتی یک غریبه دچار گرفتاری است: قهرمان گری یا بی‌احساسی؟

قهرمان گری به کارهایی اطلاق می‌شود که شامل خطرجویی جسورانه برای دستیابی به یک هدف ارزشمند است. بکر و ایگلی (۲۰۰۴) کسی را قهرمان می‌دانند که به استقبال خطر به شیوه‌های کم‌خطرتر و بارزتر می‌رود، از قبیل اهدای کلیه، پیوستن به سپاه صلح یا داوطلب پزشکان بدون مرز شدن.

برخی موارد افراد به موقعیت‌های اضطراری به‌صورت خودخواهانه، بی‌توجهی و بی‌احساسی پاسخ می‌دهند.

پنج گام کمک کردن یا کمک نکردن

گام اول، توجه کردن یا عدم توجه به اینکه اتفاقی غیرعادی در حال رخ دادن است.

گام دوم، درست تفسیر کردن یک رویداد به‌عنوان موقعیت اضطراری. در گام دوم ممکن است غفلت جمعی اتفاق بیافتد، یعنی چون هیچ‌یک از ناظران از آنچه در حال رخ دادن است مطمئن نیست، هر کدام به دیگری متکی است و ممکن است هیچ‌کس کمک نکند. تا اندازه‌ای به خاطر پخش مسئولیت، هرچه تعداد ناظران یک موقعیت اضطراری بیشتر باشد، احتمال کمک‌رسانی کمتر می‌شود یا به تأخیر می‌افتد (اثر ناظر).

گام سوم، تصمیم به اینکه کمک رساندن وظیفه و مسئولیت شماست.

گام چهارم، تصمیم به اینکه شما دارای دانش یا مهارت‌های لازم برای اقدام هستید.

گام پنجم، تصمیم‌گیری نهایی برای دادن کمک. مردم در این مرحله متوسل به نوعی جبر شناختی می‌شوند، یعنی جنبه‌های مثبت و منفی کمک کردن را سبک و سنگین می‌کنند.

عوامل بیرونی و درونی مؤثر بر نوع‌دوستی

عوامل موقعیتی که کمک کردن را افزایش یا بازداری می‌کنند

خصوصیات قربانی از ویژگی‌های مهمی است که احتمال کمک را افزایش می‌دهد.

  1. میزان جذابیت قربانی،
  2. جزئیات موقعیت که آیا خود او مسئول مشکل بوده است یا خیر،
  3. قرار گرفتن در معرض الگوهای جامعه پسند،
  4. کمک‌رسانی به کسانی که دوستشان دارید،
  5. حالت هیجانی شخص، و
  6. کمک به کسانی که از ما تقلید می‌کنند، از عوامل موقعیتی‌ای هستند که کمک کردن را افزایش یا بازداری می‌کنند.

تقلید کردن یعنی تمایل خودکار به تقلید رفتار کسانی که با آنها تعامل داریم. انسان‌ها از لهجه، آهنگ صدا، و نحوه بیان کسانی که در اطرافشان هستند تقلید می‌کنند. تقلید موجب افزایش دوست داشتن و هم‌حسی می‌شود و در نتیجه نقش کلیدی در تعامل‌های اجتماعی بازی می‌کند. همچنین احتمال کمک کردن به اعضای خانواده یا کسانی که ارزش‌های مشابه با ارزش‌های ما دارند بیشتر از دیگران است.

هیجان‌ها و نوع‌دوستی

حالت هیجانی شخص هم به وسیله عوامل درونی و هم بیرونی تعیین می‌شود و آنها اغلب به دو مقوله مثبت و منفی تقسیم می‌شوند.

در برخی موارد افراد وقتی هیجان مثبت دارند، بیشتر تمایل دارند که به دیگران کمک کنند، اما تحت شرایطی معین، خلق خوش ممکن است احتمال دادن پاسخ جامعه پسند را کاهش دهد. ناظری که در یک حالت خلقی بسیار مثبت قرار دارد و با یک موقعیت اضطراری مبهم روبرو می‌شود، ممکن است موقعیت را غیر اضطراری تعبیر کند.

در برخی موارد وقتی افراد دارای هیجان منفی هستند، کمتر تمایل دارند به دیگران کمک کنند، اما در بعضی شرایط این حالت مانند خلق مثبت تغییر می‌کند. برای مثال اگر کمک کردن خلق بهتری در شما ایجاد کند، ممکن است دست به رفتار جامعه پسند بزنید. یک هیجان منفی اگر خیلی شدید نباشد، بیشتر اوقات اثر مثبتی بر رفتار جامعه پسند دارد.

هم‌حسی و دیگر گرایش‌های شخصیتی مربوط به نوع‌دوستی

گرایش‌های شخصیتی مبتنی بر ساختار ژنتیکی، یادگیری، یا هردوی آنها هستند که در طول زمان پایدار می‌باشند.

هم‌حسی: یک الزام اساسی

هم‌حسی شامل پاسخ‌های عاطفی و شناختی به حالت‌های هیجانی شخصی دیگر، مانند همدردی، تمایل به حل مسئله و اتخاذ چشم‌انداز شخص دیگر است. یک فرد هم حس، آنچه فرد دیگر حس می‌کند را حس می‌کند و می‌فهمد چرا آن شخص چنین احساسی دارد.

روان شناسان تکاملی معتقدند دلسوزی، مؤلفه عاطفه هم‌حسی است، یعنی نه فقط درد دیگران را حس کردن، بلکه توجه نشان دادن و تلاش کردن برای انجام کاری که درد را تسکین دهد.

مؤلفه شناختی هم ظاهراً به‌صورت اتخاذ چشم‌انداز شخص دیگر است، یعنی توانایی قرار دادن خود به‌جای شخصی دیگر. سه نوع اتخاذ چشم‌انداز وجود دارد.

  1. چشم‌انداز خودت را جای او بگذار، یعنی می‌توانید تصور کنید که فرد دیگر یک رویداد را چگونه درک می‌کند و در نتیجه باید چه نوع احساسی داشته باشد.
  2. چشم‌انداز فکرش را بکن، یعنی مجسم کنید اگر شما در آن موقعیت قرار می‌گرفتید چه احساسی داشتید.
  3. چشم‌انداز هم‌حسی با کسی در یک داستان، یعنی همانندسازی با شخصیت‌های خیالی.

هم‌حسی چگونه ایجاد می‌شود؟

جانت استریر معتقد است ما با قابلیت زیستی هم‌حسی به دنیا می‌آییم، اما تجربه‌های خاص ما تعیین می‌کند که آیا این توان بالقوه آشکار شود یا خیر. داشتن یک سبک دل‌بستگی ایمن، پاسخ ناشی از هم‌حسی به نیازهای دیگران را آسان می‌کند.

متغیرهای شخصیتی دیگر که به نوع‌دوستی مربوط هستند

رفتار جامعه پسند به ویژگی‌های دیگری چون احساس خوشبختی، انگیزش پیشرفت، اجتماعی بودن و یک حالت خلقی که به طور مداوم مثبت باشد، ربط دارند و در بین کسانی که پیوسته پرخاشگر هستند، ماکیاولی‌ها و افراد بی‌اعتماد، کمیاب است.

عوامل گرایشی به رفتار جامعه پسند و نوع‌دوست شامل،

  1. هم‌حسی،
  2. باور به یک جهان عادل،
  3. مسئولیت اجتماعی،
  4. مکان کنترل درونی که رفتار ما به نتیجه کارمان مربوط است، و
  5. خودمحوری کم

است.

تعهد درازمدت به نوع‌دوستی و اثرات مورد کمک واقع‌شدن

یک نوع متفاوت از رفتار نوع‌دوستانه، داوطلب شدن برای انجام کاری به یک علت ارزشمند و برای زمانی طولانی است. پنج گامی که برای پاسخ به یک موقعیت اضطراری باید برداشته شوند، در مورد داوطلب شدن هم صدق می‌کند.

تصمیم به داوطلب شدن می‌تواند مبتنی بر ارزش‌های شخصی، نیاز به درک بیشتر درباره مشکل، تمایل به بهسازی و تقویت خود، و یا کاهش دادن احساسات منفی از قبیل احساس گناه یا فرار از مشکلات شخصی باشد. به‌عبارت‌دیگر داوطلبان ممکن است به دلایل کاملاً متفاوتی با یکدیگر همکاری کنند.

یک راه برای ایجاد داوطلب، دستور دادن برای داوطلب شدن است که مورد انتقاد قرار می‌گیرد. یک ویژگی متفاوت داوطلب شدن توسط مک آدامز و همکاران (۱۹۹۷) نسل گرایی معرفی شده است. آنها نسل گرایی را علاقه یک بزرگ‌سال و تعهد او نسبت به رفاه نسل‌های بعدی تعریف کرده‌اند. کسانی که از لحاظ نسل گرایی بالا باشند این علاقه و تعهد را به‌صورت فرزند دار شدن، درس دادن به جوانان و یا دست زدن به اعمالی که اثرات مثبتی فراتر از دوران حیات آنها خواهد داشت، نشان می‌دهند.

نفع شخصی، کمال اخلاقی و ریاکاری اخلاقی

انگیزش و اخلاق

به استون و تامسون (۲۰۰۱) معتقدند که وقتی شخصی با یک معمای اخلاقی از قبیل اینکه آیا به کسی کمک کند یا نه، روبرو می‌شود، سه انگیزه اصلی وجود دارد.

  1. نفع شخصی، بدان معنی است که بیشتر رفتارهای ما مبتنی بر جستجوی هر چیزی است که بیشتری رضایت خاطر را برای ما به ارمغان آورد و ما را از تنبیه شدن برکنار دارد و اهمیتی برای پرسش‌های درست و غلط قائل نیست.
  2. کمال اخلاقی، از پرسش‌های درست و غلط و منصفانه و غیرمنصفانه سرچشمه می‌گیرد و مقداری از نفع شخصی خود را در راه انجام عمل درست قربانی می‌کنند.
  3. ریاکاری اخلاقی، یعنی افراد به‌وسیله نفع شخصی هدایت می‌شوند، اما درعین‌حال مراقب ظواهر بیرونی رفتار خود هم هستند.

علی‌رغم تصویری که دلمان می‌خواهد از خودمان داشته باشیم، حتی در یک موقعیت ساده به نظر می‌رسد که نفع شخصی و ریاکاری اخلاقی ما بر کمال اخلاقی ما غلبه دارند.

دریافت کمک چه احساسی دارد

مورد کمک واقع‌شدن می‌تواند ناخوشایند باشد. نیازمند کمک بودن یادآور مشکل فرد است و دریافت‌کننده کمک شاهد این است که کس دیگری از او خوشبخت‌تر است و عزت‌نفس او آسیب می‌بیند.

وقتی کمک ناخوشایند باشد، ممکن است خودیاری را برانگیزد. هیچ‌کس دوست ندارد درمانده یا بی‌کفایت به نظر بیاید و خودیاری می‌تواند احساس وابستگی و اتکا را کاهش دهد.

انگیزه اساسی برای دست زدن به نوع‌دوستی

هم حسی-نوع دوستی: کمک کردن به دیگران احساس خوشایندی دارد. سیالدینی معتقد است، هم‌حسی زمانی به رفتار نوع‌دوستانه می‌انجامد که فرد با قربانی همانندسازی کند و در واقع با کمک کردن به قربانی به خودش کمک می‌کند.

تسکین حالت منفی: کمک کردن باعث می‌شود کمتر احساس بدی کنید. تحقیقات نشان می‌دهند که ناراحت بودن منجر به رفتار جامعه پسند می‌شوند.

لذت هم‌حسی: کمک کردن به‌عنوان نوعی موفقیت. کمک کردن می‌تواند منجر به‌نوعی پاداش در این جهان و آمرزش در جهان دیگر باشد.

جبر ژنتیکی: کمک کردن به‌عنوان یک پاسخ انطباقی. به‌طورکلی، بهترین فردی را که می‌توان نجات داد خویشاوندی است که هنوز آن‌قدر جوان است که می‌تواند تولیدمثل کند.

سوالات ود را برای متخصصین سایت بهداشت روان ارسال کنید

پیمان دوستی
بهار ۱۳۹۷

منبع

دوستی

برگرفته از کتاب روان‌شناسی اجتماعی دکتر بارون و همکاران، ترجمه دکتر کریمی

The post نوع‌دوستی و رفتار جامعه‌پسند appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> https://behdashtravan.com/%d8%b1%d9%81%d8%aa%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%a8%d8%aa%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d9%86%d9%88%d8%b9%e2%80%8c%d8%af%d9%88%d8%b3%d8%aa%db%8c/feed/ 0 هوش هیجانی (EQ) چیست؟ https://behdashtravan.com/%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-eq-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/ https://behdashtravan.com/%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-eq-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/#comments Fri, 01 Sep 2017 10:30:14 +0000 http://behdashtravan.com/?p=2232 هوش هیجانی (EQ) چیست؟ هوش عاطفی (هیجانی) چیست؟ برای سال‌های متمادی تصور بر این بود که IQ (ضریب هوشی) نماینده میزان موفقیت افراد است. در مدارس معیار اهدای جوایز به دانش آموزان تست هوش بود و حتی بعضی از شرکت‌ها برای پاداش از تست هوش استفاده می‌کردند. در دهه اخیر محققان دریافتند که IQ تنها …

The post هوش هیجانی (EQ) چیست؟ appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> هوش هیجانی (EQ) چیست؟ هوش عاطفی (هیجانی) چیست؟

برای سال‌های متمادی تصور بر این بود که IQ (ضریب هوشی) نماینده میزان موفقیت افراد است. در مدارس معیار اهدای جوایز به دانش آموزان تست هوش بود و حتی بعضی از شرکت‌ها برای پاداش از تست هوش استفاده می‌کردند. در دهه اخیر محققان دریافتند که IQ تنها شاخص ارزیابی موفقیت یک فرد نیست. آن‌ها در حال حاضر مشغول تحقیق درباره EQ (هوش عاطفی) هستند.

هوش یکی از مهم‌ترین سازه‌های فرضی است که از زمان مطرح‌شدن آن توسط آلفرد بینه در اویل قرن بیستم همواره برای تبیین موفقیت شغلی و کارایی به‌کاررفته است. هوش عاطفی زمانی موردتوجه قرار گرفت که دنیل گولمن در سال ۱۹۹۵ کتاب خود را با عنوان ” چرا هوش عاطفی می‌تواند مهم‌تر از IQ باشد؟ “ به چاپ رساند.

در ابتدای پیدایش این سازه، روانشناسان بیشتر بر روی جنبه‌های شناختی همانند حافظه و حل مسئله تأکید می‌کردند. اما خیلی زود دریافتند که جنبه‌های غیر شناختی مانند عوامل عاطفی و اجتماعی نیز دارای اهمیت زیادی هستند. بعضی پژوهشگران بر این عقیده‌اند که IQ در خوش‌بینانه‌ترین حالت ۱۰ الی ۲۵ درصد از واریانس متغیر عملکرد را تبیین می‌کند.

علم به این‌که احساسات شما چیست و چگونه باید از آن‌ها در جهت تصمیم‌گیری به نحو احسن استفاده کنید، نشان‌دهنده هوش عاطفی است. گولمن درباره هوش هیجانی اینگونه می‌نویسد:

  • هوش هیجانی (عاطفی)، توانایی برای مدیریت اضطراب و کنترل تنش‌ها و انگیزه، امیدواری و خوش‌بینی در مواجهه با موانع در راه رسیدن به هدف است.
  • هوش هیجانی (عاطفی)، در حقیقت راهی است برای زیرک بودن.
  • هوش هیجانی (عاطفی)، همدلی است، درک این‌که اطرافیان شما چه احساسی دارند.
  • هوش هیجانی (عاطفی)، یک نوع مهارت اجتماعی است، همراهی با مردم، مدیریت عواطف و احساسات در روابط و توانایی ترغیب و رهبری دیگران.

هوش هیجانی (عاطفی) یا هوش اجتماعی شامل ۴ مهارت است:

  • خود (Self)
  • دیگران (Others)
  • آگاهی (Awareness)
  • اقدام (Action)

که با ترکیب این‌ها، مؤلفه‌های بنیادی هوش هیجانی (عاطفی) به‌دست می‌آید.

  1. خودآگاهی (شامل: خودارزیابی، اعتمادبه‌نفس)
  2. خودگردانی (شامل: خویشتن‌داری و قابل‌اعتماد بودن، وجدان سازگاری، انگیزه پیشرفت و ابتکار)
  3. آگاهی اجتماعی (شامل: همدلی، آگاهی سازمانی و انگیزه خدمت)
  4. مهارت‌های اجتماعی (شامل: توان تأثیرگذاری، رهبری، مدیریت تعارض، ایجاد رابطه و کار گروهی)

خودآگاهی (Self Awareness)

یک نوع توانایی فردی است برای درک احساسات و حالات خلقی. خودآگاهی به شخص کمک می‌کند تا همیشه بر افکار و احساسات خود نظر داشته و بنابراین در جهت درک آن‌ها به فرد کمک می‌کند.

خودگردانی(Self Management) یا مدیریت عواطف (Managing Emotions)

مهارتی است که به افراد کمک می‌کند تا احساسات خود را به‌صورت مناسب و جامعه‌پسندانه نشان دهند. به زبان دیگر به فرد در کنترل عصبانیت، ناراحتی و ترس کمک می‌کند.

آگاهی اجتماعی (Social Awareness)

عبارت است از توانایی درک احساسات دیگران و استفاده از احساسات خود در جهت دستیابی به اهداف.

مهارت‌های اجتماعی (Social Skills)

عبارت است از ارتباط با دیگران در موقعیت‌های مختلف اجتماعی و در اصل به معنای توانایی ادامه رابطه با توجه به احساسات افراد یا همان ظرفیت اجتماعی است.

تحقیقات نشان داده است که EQ یا هوش هیجانی عامل مهمی در ایجاد تغییرات اساسی در زندگی است. اگرچه کودکان با سرشت و فطرت گوناگون به دنیا می‌آیند و چگونگی برخورد آن‌ها با مسائلی چون برخوردهای اجتماعی، اشتیاق خجالت و غیره متفاوت است، اما هوش هیجانی (عاطفی) به والدین و مربیان کمک می‌کند تا بر روی قابلیت‌ها و یا عدم وجود آن‌ها کارکرده و بنابراین کودکان را برای رویارویی با جامعه بیرونی آماده کنند. برای مثال والدین به‌جای جلوگیری از برخورد بچه‌های خجالتی با دنیای بیرون، باید آن‌ها را با چالش‌های جدیدی مثل دیدار با دوستان جدید و قرار گرفتن در فضاهای تازه روبرو نمایند. گرچه این تشویق نباید به‌هیچ‌عنوان بچه‌ها را دل‌زده یا ترسوتر نماید بلکه باید به آن‌ها تجربه‌های جدید بیاموزد.

مثال دیگری که می‌توان در این مورد مطرح کرد این است که برای مثال تحقیقات نشان داده که بچه‌های کلاس دومی که عصبی بوده و همیشه با مشکل مواجه هستند، شش تا هشت بار بیشتر از بچه‌های دیگر در معرض ابتلا به خشونت در نوجوانی و ارتکاب جنایت می‌باشند.

دخترانی که در سنین راهنمایی از احساسات سردرگم، خستگی و عصبانیت توأم با گرسنگی رنج می‌برند، احتمال می‌رود که در سنین نوجوانی دچار اختلالات گوارشی شوند. این بچه‌ها از احساسات خود و این‌که اصولاً این احساسات چه هستند، بی‌خبرند. اما اگر در شرایطی قرار بگیرند که بتوانند از هوش عاطفی یا هیجانی خود بهره‌مند شوند، مسلماً به هیچ‌یک از این موارد دچار نخواهند شد.

نمونه‌های وجود دارد که باعث عدم استفاده از هوش هیجانی (عاطفی) خواهد شد:
ترس و نگرانی، تصویر منفی از خود، توقعات غیرواقعی از زندگی و سرزنش دیگران. بنابراین زمانی که این موانع به وجود می‌آید و هوش هیجانی (عاطفی) مورداستفاده قرار نمی‌گیرد، حرکات افراد به سمت موفقیت متوقف می‌شود.

پس نتیجه می‌گیریم که هدف از تقویت هوش هیجانی (عاطفی)، آگاهی از احساسات و تربیت آن‌ها برای غلبه بر موانع زندگی است.
اولین قدم برای افزایش هوش هیجانی (عاطفی)، خودآگاهی است. خودآگاهی یعنی شما چه احساسی دارید و چرا دچار آن احساس شده‌اید. اگرچه ممکن است این کار در بدو امر برای بعضی از افراد مشکل باشد، اما زمانی که فرد شروع به درک خود می‌کند، می‌تواند دیگر مهارت‌های احساسی‌اش را نیز توسعه دهد و درنهایت به هوش عاطفی بالایی دست یابد.

برای آشنا شدن با مفهوم همدلی، امپاتی یا درک متقابل ویدئوی زیر را ببینید( (یوتیوب):

منبع :

بیتوته

مقاله “ Emotional Intelligence: What is it? “
نوشته نانسی.کی.رکر و برگرفته از مقاله هوش هیجانی
ترجمه و تألیف آزاده دلیلیان

The post هوش هیجانی (EQ) چیست؟ appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> https://behdashtravan.com/%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-eq-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%9f/feed/ 1 ۱۴ نشانه که هوش هیجانی بالایی دارید https://behdashtravan.com/%db%b1%db%b4-%d9%86%d8%b4%d8%a7%d9%86%d9%87-%da%a9%d9%87-%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%af/ https://behdashtravan.com/%db%b1%db%b4-%d9%86%d8%b4%d8%a7%d9%86%d9%87-%da%a9%d9%87-%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%af/#respond Wed, 23 Aug 2017 10:30:08 +0000 http://behdashtravan.com/?p=2241 اگر عادت کنید باحوصله به دیگران توجه کنید، خواه این‌که به‌آرامی تغییر مسیر دهید و به دوستی سلام کنید یا به یک خانم سالمند در مترو کمک کنید، نشان می‌دهید دارای هوش هیجانی هستید. آیا نمی‌دانید دارای هوش هیجانی هستید یا خیر؟ در ادامه به ۱۴ مورد که نشان می‌دهند دارای EQ بالایی هستید، اشاره …

The post ۱۴ نشانه که هوش هیجانی بالایی دارید appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> اگر عادت کنید باحوصله به دیگران توجه کنید، خواه این‌که به‌آرامی تغییر مسیر دهید و به دوستی سلام کنید یا به یک خانم سالمند در مترو کمک کنید، نشان می‌دهید دارای هوش هیجانی هستید.
آیا نمی‌دانید دارای هوش هیجانی هستید یا خیر؟ در ادامه به ۱۴ مورد که نشان می‌دهند دارای EQ بالایی هستید، اشاره می‌کنیم.

۱. در مورد آدم‌هایی که نمی‌شناسید، کنجکاو هستید.

آیا عاشق ملاقات آدم‌های جدید هستید، و پس از این‌که تازه با کسی آشنا شدید به‌طور طبیعی تمایل دارید، کلی سؤال از آنها بپرسید. اگر این‌طور است، درجه‌ی خاصی از همدلی، به‌عنوان یکی از اجزای مهم تشکیل‌دهنده‌ی هوش هیجانی، درونتان وجود دارد. آدم‌هایی که همدلی بالایی دارند (HEPs) – کسانی که پذیرای نیازها و احساسات دیگران هستند، و در رفتارهایشان به این نیازها توجه می‌کنند – معمولاً چیز بسیار مهمی درونشان وجود دارد: آنها در مورد غریبه‌ها بسیار کنجکاو هستند و با آغوش باز از دانستن اطلاعات بیش‌تر در مورد آنها استقبال می‌کنند.

کنجکاوی در مورد دیگران راهی برای پرورش همدلی نیز است. رومن کریزناریچ، مؤلف کتاب در دست چاپِ همدلی: کتاب راهنما برای تحول، در وب‌گاه گریترگود می‌نویسد: ” کنجکاوی همدلی‌مان را افزایش می‌دهد؛ وقتی با آدم‌های خارج از چرخه‌ی معمول اجتماعی‌مان صحبت می‌کنیم، با نحوه‌ی زندگی و جهان‌بینی‌های بسیار متفاوتی نسبت به خودمان، مواجه می‌شویم.”

۲. رهبر شایسته‌ای هستید

به اعتقاد گلمن، معمولاً همه‌ی رهبرانِ استثنایی یک ویژگی مشترک دارند. علاوه بر نیازهای سنتی کسب موفقیت – استعداد، بلندهمتی و اخلاق کاری قوی – آنها دارای درجه‌ی بالایی از هوش هیجانی هستند. وی در تحقیق خود، با مقایسه‌ی افراد معمولی با کسانی که جزء بهترین رهبران ارشد بودند، دریافت نزدیک به ۹۰ درصد تفاوت‌هایی که در شناخت‌نامه‌های این دو گروه وجود دارند ارتباطی به توانایی ادراکی‌شان ندارد، بلکه مربوط به هوش هیجانی‌شان هستند.

گلمن در مجله‌ی کسب‌وکار هاروارد می‌نویسد: “هرقدر جایگاه فردی یک مجری مشهور بالاتر باشد، به دلیل اثربخشی بالایش، قابلیت‌های هوش هیجانی بالاتری در وی بروز می‌کند.”

۳. نقاط قوت و ضعفتان را می‌شناسید

بزرگ‌ترین نشانه‌ی خودآگاهی این است که در مورد شناخت خودتان صداقت داشته باشید – بدانید در چه موضوعاتی مهارت دارید، چه جاهایی نیاز به تلاش بیش‌تر دارید، و همه‌ی این‌ها را در خودتان بپذیرید. یک فرد باهوش هیجانی می‌داند چگونه نقاط قوت و ضعفش را بشناسد، و می‌تواند در ذهنش تحلیل کند چگونه در این چارچوب مؤثرترین کارکردش را ارائه دهد. این آگاهی باعث ایجاد اعتمادبه‌نفس قوی می‌شود که ازنظر گلمن یکی از عوامل مهم هوش هیجانی است.

وی می‌گوید: “اگر بدانید واقعاً در چه موضوعاتی تأثیرگذاری بیش‌تری دارید، پس می‌توانید در آن موضوعات با اعتمادبه‌نفس کامل کارکنید”.

۴. به خوبی به همه‌چیز توجه می‌کنید

آیا با هر صدایی، نوشته‌ای و فکر گذرایی تمرکزتان را از دست می‌دهید؟ در این صورت، این مسئله می‌تواند شما را از عمل کردن در بالاترین سطح هوش هیجانی بازدارد. ولی به گفته‌ی گلمن، توانایی مقاومت در برابر عوامل حواس‌پرتی و تمرکز بر آنچه در حال انجامش هستید بزرگ‌ترین راز هوش هیجانی است. بدون حضور درونی و اجتماعی، پرورش خودآگاهی و ایجاد روابط قوی کار دشواری است.

گلمن می‌گوید: “اگر فردی در دوران کودکی بتواند بر کار یا درسش تمرکز کامل داشته باشد و خواندن یک نوشته‌ی غیر مهم یا انجام یک بازیِ ویدئویی را به بعد از اتمام کار اصلی‌اش موکول کند… می‌تواند باقدرت پیش‌بینی کند در بزرگ‌سالی به موفقیت مالی می‌رسد؛ این عامل از داشتن IQ بالا یا ثروت خانوادگی، بسیار مهم‌تر است. این توانایی را می‌توانیم به کودکانمان آموزش دهیم”.

۵. دقیقاً می‌دانید از چه چیزی ناراحت هستید

همه‌ی ما در طول روز برخی تغییرات هیجانی را تجربه می‌کنیم، و معمولاً هم نمی‌دانیم این موج عصبانیت یا اندوه از کجا آمده است. ولی مهم‌ترین جنبه‌ی خودآگاهی، تواناییِ شناساییِ دلایل هیجانات و ناراحتی‌هایمان است.

با خودآگاهی می‌توانید به‌جای این‌که هیجانات را اشتباهی بشناسید یا نادیده بگیرید، آنها را در لحظه‌ی بروز شناسایی کنید. آدم‌های باهوش هیجانی در لحظه‌ی بروز هیجانات اندکی درنگ می‌کنند، احساساتشان را درک می‌کنند و تأثیر هیجانات را بر آنها ارزیابی می‌کنند.

۶. با اغلب آدم‌ها کنار می‌آیید

گلمن می‌گوید: “داشتن روابط مؤثر و راضی‌کننده نشانه‌ی داشتن هوش هیجانی است”.

۷. عمیقاً تمایل دارید فرد بااخلاق و خوبی باشید

یک جنبه از هوش هیجانی “هویت اخلاقی”مان است که نشان می‌دهد به چه میزان تمایل داریم خودمان را به‌عنوان یک آدم اخلاقی و مهربان ببینیم. اگر شما هم تمایل دارید این بخش از وجودتان را پرورش دهید (صرف‌نظر از این‌که نحوه‌ی رفتارتان در شرایط مشابهِ گذشته گونه بود)، حتماً دارای EQ بالایی هستید.

۸. با حوصله و شکیبایی به دیگران کمک می‌کنید

اگر عادت کنید باحوصله به دیگران توجه کنید، خواه این‌که به‌آرامی تغییر مسیر دهید و به دوستی سلام کنید یا به یک خانم سالمند در مترو کمک کنید، نشان می‌دهید دارای هوش هیجانی هستید. بسیاری از ما در اغلب اوقات به خودمان و کارهایمان تمرکز می‌کنیم. و دلیل این مسئله هم آن است که آن‌قدر در شرایط استرس‌زا و با مشغله‌ی زیاد دور خودمان می‌چرخیم و دنبال انجام کارهایمان هستیم که به‌راحتی هیچ زمانی برای توجه (چه رسد به کمک) به دیگران نداریم.

گلمن در برنامه‌ی تدتاک با موضوع مهربانی این‌گونه عنوان کرد: “در همه‌ی انسان‌ها طیفی وجود دارد که از حالت کامل خودغرقی (self-absorption) به‌سوی توجه و همدلی و مهربانی پیش می‌رود. حقیقت این است که اگر تمرکزمان به خودمان باشد، اگر غرق در خویشتن شویم – که اغلب در طول روز این‌گونه هستیم – واقعاً دیگر نمی‌توانیم به دیگران توجه کنیم”.

آگاهی بیش‌تر از دنیای اطرافمان، برخلاف غرق شدن در دنیای کوچک درونمان، و پرورش بذر مهربانی – از اجزاء مهم EQ هستند.

۹. در خواندن حالات چهره‌ی آدم‌ها ماهر هستید

توانایی حس کردن احساسات دیگران از نشانه‌های مهم EQ بالا است.

۱۰. پس از سقوط، به‌سرعت کمر راست می‌کنید

این‌که چگونه با اشتباهات و موانع کنار می‌آیید، تا حدودی زیادی می‌تواند شخصیتتان را نشان دهد. افراد باهوش هیجانی بالا می‌دانند اگر قرار باشد فقط یک کار در زندگی‌مان انجام دهیم، این است که به راه درستی که می‌رویم ادامه دهیم. وقتی یک فرد باهوش هیجانی شکست یا مانعی را تجربه می‌کند، می‌تواند به‌سرعت خود را بازیابد. این مسئله تا حدودی به دلیل توانایی‌شان در تجربه‌ی آگاهانه‌ی هیجاناتِ منفی است؛ به شکلی که به این هیجانات اجازه‌ی تسلط بر رفتارهایشان را نمی‌دهند، و این کار قدرت انعطاف‌پذیری‌شان را بالاتر می‌برد.

باربارا فردریکسن، مؤلف مثبت‌گرا در مصاحبه‌اش با مجله‌ی اکسپریِنس لایف گفت: “افراد انعطاف‌پذیر هیجانات منفی‌شان را پنهان نمی‌کنند، بلکه اجازه می‌دهند در کنار احساسات دیگرشان قرار بگیرد. با این کار، به‌صورت هم‌زمان احساس می‌کنند ‘در مورد این موضوع ناراحت هستم’، و به این موضوع نیز فکر می‌کنند ‘ولی از آن موضوع راضی هستم’”.

۱۱. ویژگی‌های افراد را به‌درستی حدس می‌زنید

همیشه قادر بوده‌اید از همان ابتدای آشنایی، متوجهِ نوع شخصیت فرد مقابلتان شوید – و کم‌تر پیش می‌آید حدستان اشتباه باشد.

۱۲. به صدای درونی‌تان اعتماد می‌کنید

به گفته‌ی گلمن، فرد باهوش هیجانی با اطمینان بر بینش و بصیرتش تکیه می‌کند. اگر بتوانید به خودتان و هیجاناتتان اعتماد کنید، دیگر دلیلی ندارد صدای درونی‌تان (یا آن حالتی که در دلتان احساس می‌کنید) را که راه را به شما نشان می‌دهد نادیده بگیرید.

۱۳. همیشه به خودتان انگیزه می‌دهید

آیا در کودکی، حتی اگر قرار نبود به شما جایزه‌ای بدهند، بازهم بلندهمتی و سخت‌کوشی می‌کردید؟ اگر در همان آغاز همیشه به خودتان انگیزه می‌دادید – و توجه و انرژی‌تان را فقط معطوف پیگیری اهدافتان می‌کردید – احتمالاً EQ بالایی دارید.

۱۴. می‌دانید در چه مواقعی جواب منفی بدهید

طبق گفته‌ی گلمن، خودتنظیمی، به‌عنوان یکی از ۵ جزء هوش هیجانی، به معنی توانایی در منظم کردنِ خودتان و اجتناب از عادات ناسالم است. آدم‌های با هوش هیجانی معمولاً برای تحمل استرس (محرک عادات بد در خیلی از آدم‌ها) و کنترل آرزوهایشان آمادگی کامل دارند.

منبع:

عصر ایران

The post ۱۴ نشانه که هوش هیجانی بالایی دارید appeared first on مجله تخصصی روانشناسی بهداشت روان.

]]> https://behdashtravan.com/%db%b1%db%b4-%d9%86%d8%b4%d8%a7%d9%86%d9%87-%da%a9%d9%87-%d9%87%d9%88%d8%b4-%d9%87%db%8c%d8%ac%d8%a7%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%af/feed/ 0